پیشگیری از ابتلای کودکان به بیماری با انجام واکسیناسیون

انجام واکسیناسیون کودکان-مجله مادرلند-motherlaand.com

واکسیناسیون کودکان یکی از مهم ترین و ارزشمند ترین کارهایی می باشد که برای آینده و سلامت جسمی کودک از اهمیت ویژه ای برخوردار است، تمامی نوزادان بعد از تولدشان تا رسیدن به سن کودکی واکسن های مشخصی را دریافت می کنند، اما این واکسن ‌ها چه نام هایی دارند و برای پیشگیری از چه بیماری هایی تزریق می‌شوند؟ در ادامه این مقاله می توانید اطلاعات دقیقی از واکسیناسیون کودکان و دیگر نکات آن را مطالعه کنید، پس همراه ما باشید.

 

واکسیناسیون چیست و چه اهمیتی دارد؟

واکسیناسیون یکی از مهم ترین اقدام هایی می باشد که بوسیله آن میتوان با هزینه کم به دستاورد های ارزشمندی دست پیدا کرد. پیشگیری از مبتلا شدن افراد به بیماری های عفونی و کشنده یکی از برجسته ترین دستاورد های واکسیناسیون است. ریشه اصلی کلمه واکسیناسیون فرانسوی میباشد که به معنی محافظت از افراد در برابر بیماری و تزریق آنتی بادی یا پاد تن جهت تقویت سیستم افراد و جلوگیری از شیوع یک نوع بیماری میباشد.

اولین واکسن حدود 40 سال پیش ساخته شد که مربوط به بیماری آبله بود. بیماری ای که حدود 80 درصد کودکان به آن مبتلا شدند و پس از انجام واکسیناسیون به شدت قابل توجهی آمار مبتلایانش کاهش یافت و ریشه کن شد. بعد از آن دانش واکسیناسیون گسترش یافت و واکسن های مفید و ارزشمندی تولید و ساخته شدند که حدود 20 نوع بیماری را کنترل کردند و مبتلایان آن را کاهش داده و مانع شیوع حداکثری آنها شدند.

 

واکسن ها چگونه از بدن ما محافظت می کنند؟

ساختار اصلی واکسن ها از میکروب ها و ویروس های کشته و یا ضعیف شده می باشند. این ویروس های ضعیف شده پس از تزریق شروع به فعال سازی سیستم ایمنی میکنند تا بدن در مقابل ویروس یا میکروب های جدید مقاوم باشد.

پس از تزریق واکسن به بدن کودک مراحل زیر به ترتیب انجام می شود:

  • سیستم ایمنی بدن میکروب و یا ویروس ضعیف شده را تشخیص می دهد.
  • پس از شناسایی، پادتن یا آنتی بادی فورا تولید میشود.

(پادتن به پروتئینی گفته میشود که به شکل کاملا طبیعی توسط سیستم ایمنی بدن تولید شده و با ویروس یا میکروب وارد شده در بدن مبارزه میکند.)

  • نوع بیماری و روش مبارزه با آن در سیستم ایمنی ذخیره میشود تا در صورتی که این نوع میکروب یا بیماری دوباره وارد بدن شد، سیستم ایمنی به سرعت آن شناسایی کرده و از بین ببرد.
واکسن ها روشی هوشمندانه جهت  فعال سازی سیستم ایمنی بدن در برابر بیماری ها و ویروس هایی میباشند که هر لحظه ممکن است وارد بدن شده و سلامت بدن را تحت تاثیر قرار دهند.

 

واکسیناسیون کودکان در ایران به شکلی انجام میشود؟

ایران هم همانند سایر کشور های جهان توجه ویژه ای به واکسیناسیون ، به ویژه در بین کودکان دارد. پس از تولد نوزاد، اولین واکسن در بیمارستان به او تزریق می شود و کارت مخصوص مراقبت کودک نیز برای او صادر میشود. در کارت مراقبت کودک جدول های زمانی مخصوص تزریق هر نوع واکسن مشخص شده اند که با توجه به زمان های گفته شما باید کودک دلبندنتان را برای زدن واکسن آماده کنید.

اگر فرزند شما کارت مراقبت از کودک ندارد، شما می توانید با مراجعه به مراکز بهداشتی و درمانی نزدیک محل زندگی خود، برای کودکتان پرونده تشکیل دهید و کارت او را دریافت کنید. توجه داشتید باشید که در صورت گم شدن و یا ایجاد مشکل برای کارت مراقبت کودک، درخواست برای ثبت کارت جدید بسیار سخت و چالش برانگیز می باشد و به راحتی کارت جدید برای شما صادر نمیشود پس با دقت از کارت کودکتان نگهداری کنید.

 

محافظت از بدن کودکان با واکسیناسیون-مجله مادرلند-motherlaand

کودکان باید چه واکسن هایی را تزریق کنند؟

نوزاد زمانی که به دنیا می آید، 3 واکسن در بدو تولد دریافت می کند که عبارتند از:

  1. واکسن سل یا ب ث ژ
  2. واکسن فلج اطفال که به شکل یک قطره خوراکی می باشد
  3. واکسن هپاتیت B

او به ترتیب و با توجه به جدول زمانی واکسن های دیگری نیز دریافت میکند که انواع واکسن های کودک عبارتند از:

واکسن سل یا ب‌ ث‌ ژ: این واکسن از باکتری کشته شده بیماری خطرناک سل تولید شده است. بهترین زمان برای تزریق این واکسن هنگام تولد نوزاد میباشد. این واکسن در قسمت قدامی بازوی نوزاد تزریق می شود.

واکسن فلج اطفال: فلج اطفال یک نوع بیماری حاد ویروسی نگران کننده است که می تواند قسمتی از اعضای بدن را به فلج دائم مبتلا کند و در بعضی از مواقع منجر به مرگ شود! تنها راه شکست این بیماری ناتوان کننده اجرای واکسیناسیون می باشد.

واکسن هپاتیت : B هپاتیت B یک نوع عفونت است که می تواند باعث بیماری در کبد شود. این ویروس از راه خون و از طریق مادر به فرزند منتقل می گردد. واکسن هپاتیت B از سال 1372 وارد سبد واکسیناسیون شده و تا امروز تزریق میشود.

واکسن های سه گانه: این واکسن از باکتری های کشته‌ و ضعیف شده دیفتری، سیاه سرفه و کزار تولید شده است. عوارض این واکسن خیلی کم می باشد که تب و بی قراری نوزاد شایع ترین آنهاست و معمولا بعد از گذشت چند روز به پایان می رسد.

واکسن های پنج گانه:پس از تزریق واکسن های پنج گانه بدن کودک شما در برابر 5 بیماری مهلک یعنی سیاه سرفه، کزاز، کزاز، هپاتیت B، دیفتری و هموفیلوس آنفلوانزا بیمه می شود. به این ترکیب پنج تایی واکسن ها، واکسن های پنج گانه یا پنتاوالان نیز می گویند.

واکسن MMR (سرخک، سرخجه، اوریون): در این واکسن ویروس‌های زندهٔ ضعیف‌شدهٔ بیماری های کشنده ای همچون سرخک، سرخجه و اوریون وجود دارند.

سرخک یک بیماری بسیار واگیردار است که در زمان خود بسیاری از کودکان را درگیر کرده بود.

سرخجه یا سرخک ، با یک راش پوستی قرمز یا صورتی رنگ بر روی پوست صورت آغاز میشد و تا سه روز فرد مبتلا را درگیر میکرد.

اوریون نیز یک نوع عفونت ویروسی است که معمولا باعث سردرد، تب و در گاهی از موارد منجر به ناشنایی می شود.

به لطف تزریق واکسن MMR  تعداد مبتلایان به بیماری های ذکر شده بسیار کاهش یافته و درصد خیلی کمی از افراد به این بیماری ها مبتلا شده اند.

 

در چه صورت کودکان نباید واکسن بزنند؟!

به صورت کلی ما در نوزادان و کودکان منع واکسیناسیون نداریم به جز شرایط خاص و ویژه ای که عبارتند از:

  • کودکی که هنگام تزریق واکسن در او علائم سرماخوردگی مشاهده و به بیماری خفیف دیگری مبتلا باشد.
  • کودکی که قبلا نسبت به واکسنی حساسیت داشته است، نباید دوز دیگر آن واکسن به او تزریق شود. (اگر فرزندتان قبلا به هر نوع واکسنی حساسیت شدید داشته است، باید این نکته را حتما به فرد تزریق کننده واکسن اطلاع دهید)
  • کودکانی که نسبت به برخی از مواد خاصی آلرژی شدید دارند، واکسن آنها نباید حاوی آن مواد باشند . قبل از تزریق این مساله را حتما مطرح کنید.

 

علائم احتمالی بعد از تزریق واکسن در کودکان

هر نوع دارویی ممکن است باعث ایجاد عوارض، واکنش و یا حساسیت شدید شوند. این عوارض و مشکلات معمولا خفیف بوده و به مرور زمان رفع می شوند. همین موضوع دقیقا در واکسن ها هم صدق می کند.

بیشتر واکسن ها علائم خفیف و معمولی مانند: حساسیت، قرمز شدن و تورم محل تزریق و یا تب خفيف دارند. این علائم پس از گذشت دو تا سه روز برطرف شده و ازبین می روند ولی امکان بروز واکنش های شدید هم وجود دارد. طبق مطالعات منتشر شده از سمت منابع پزشکی معتبر جهانی، علائم شدید پس از تزریق واکسیناسیون  کودکان کمتر از 1 مورد در هر یک میلیون دوز تزریق شده بوده است، ولی داشتن اطلاعات در مورد علائم احتمالی نیز واجب است. این علائم عبارتند از:

  • خستگی یا کم اشتهایی
  • ورم کل دست یا پا به مدت 1 تا 7 روز
  • تشنج
  • غش
  • گریه مداوم
  • تب بالای 40 درجه
  • کاهش هوشیاری
  • کسالت یا کم اشتهایی موقت

 

واکسیناسیون کودکان اقدام بسیار بزرگ و ارزشمندی می باشد که به منظور پیشگیری از ابتلای کودکان به بیماری های مختلف و تولید پادتن یا آنتی بادی بیماری مختلف صورت میگرد. در این مقاله سعی شد تا تمام نکات و توصیه های لازم در مورد واکسیناسیون کودکان را خدمت شما عزیزان ارائه دهیم.

شما بگویید، کودک دلبندتان تا این لحظه چه تعداد واکسنی را دریافت کرده و آیا علائم خاص و ویژه ای داشته ؟

صمیمانه منتظر نظرات شما مادران عزیز و دوست داشتنی هستم.

motherland
ارسال دیدگاه